آسيب‌شناسي نهضت ملي ايران (32-1325)
موضوع:
ايران - تاريخ - پهلوي، 1357 - 1320 - جنبشها و قيامها
جبهه ملي ايران
حزب توده ايران
پديدآورنده:
بهنام كريمي
ناصرالدين تقويان
ناشر:

قصيده‌سرا

344 صفحه - وزيري (شوميز) - 45000 ريال - چاپ 1 - 1200 نسخه
کد کنگره:5آ4ك/DSR1516
شابك:6-21-8618-964
رده ديوئي:955.08240452
تاريخ نشر:16/12/85
گزيده متن كتاب چکيده :
بحث آغازين كتاب، طرح ديدگاه‌هايي درباره‌ي نهضت ملي‌ ايران، و مروري تاريخي ـ رخدادي بر سير حوادث سال 32-1320 است كه پس از آن در فصل نخست، موضوع ايدئولوژي در دوره‌ي ياد شده بررسي مي‌شود. نويسنده تصريح مي‌كند كه در اين دوره فقدان يك ايدئولوژي مبين و راه‌گشا به شدت احساس مي‌شود. هيچ‌كدام از جريانات موجود از توانايي مطلوبي براي حل و فصل مسائل ايدئولوژيك جنبش برخوردار نبودند... در آن دوره‌ي تاريخي، مصدق، فراتر از موضوع رهبري نهضت، در جايگاه سمبل آمال تاريخي نهضت تحول‌طلب مردم ايران قرار گرفت. مصدق نمود تاريخي اين مبارزه بود، هرچند كه ايدئولوگ نبود. نويسنده در بخش بعدي كتاب، فقدان سازمان‌دهي نهضت ملي ايران را مطرح مي‌سازد و مي‌گويد: فقدان تشكيلات منسجم، منعطف و كارا يكي از كمبودهاي بسيار بزرگ نهضت ملي ايران بود و در 28 مرداد نهضت ملي تشكيلات لازم براي مقابله را نداشت. در بخش ديگر كتاب، وضعيت اقتصاد و طبقات در آن دوره‌ي تاريخي بررسي مي‌شود و سخن اصلي نويسنده اين است كه پس راندن انگليس از صحنه‌ي اقتصادي ـ سياسي ايران، راه به شكوفايي پتانسيل‌هاي اقتصادي ـ سياسي در سطح ملي مي‌برد. افزون بر آن زمينه را براي توسعه‌ي عادلانه‌ي كشور فراهم مي‌كرد. وي هم‌چنين در بخش بعد با عنوان "نفت" خاطرنشان مي‌كند كه نهضت ملي ايران به درستي بر روي موضوع نفت تمركز كرد و با طرح ملي كردن صنعت نفت در سراسر كشور كوشيد تا ايران را در موقعيت تعيين‌كننده در رابطه با منافع نفتي‌اش قرار دهد. در بحث پاياني كتاب با موضوع سياست‌ها (استراتژي‌ها و تاكتيك‌ها) اين مساله عنوان مي‌شود كه مجموعه‌ي تاكتيك‌ها و استراتژي‌هاي در پيش گرفته شده از جانب نيروهاي در صحنه، كار را به سرانجام 28 مرداد رساند. كودتا عملكردي اتفاقي و بي‌پشتوانه‌ نبود و ضعف جنبشي كه مصدق در راس آن قرار داشت، ضعف ايدئولوژيكي ـ سازماني بود.